مقایسه اثربخشی راهبردهای یادگیری خلاصه‌نویسی، علامت‌گذاری، حاشیه‌نویسی و نقشه‌مفهومی بر درک‌ مطلب و سرعت یادگیری دانش‌آموزان دختر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی

2 استاد گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی

10.22098/jsp.2020.1075

چکیده

هدف پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی راهبردهای یادگیری خلاصه‌نویسی، علامت‌گذاری، حاشیه‌نویسی و نقشه‌مفهومی بر درک‌مطلب و سرعت یادگیری دانش‌آموزان دختر بود. طرح پژوهش‌آزمایشی و به‌صورت پیش‌آزمون -پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان دختر پایه‌ی دوم تجربی مدارس غیرانتفاعی نوبت صبح شهر تهران در سال تحصیلی 95-1394 که به ‌صورت در دسترس تعداد 60 نفر از آن ها انتخاب و به‌صورت تصادفی در گروه‌های آزمایشی مختلف و گروه کنترل قرار داده ‌شدند. برای جمع آوری اطلاعات از متون آزمایشی، پرسش نامه درک مطلب محقق ساخته و زمان سنج استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها ازنرم‌افزار SPSS و آزمون تحلیل واریانس چند‌متغیره استفاده شد. یافته ها نشان داد بین میانگین‌های گروه‌های آزمایش و گروه گواه، در زمینه سرعت یادگیری تفاوت معنا‌داری وجود دارد (05/0(P<؛ ولی بین سرعت مطالعه گروه‌های آزمایش (خلاصه‌نویسی، علامت‌گذاری وحاشیه‌نویسی و نقشه‌ی مفهومی) تفاوتی وجود ندارد(05/0<P). بین گروه خلاصه‌نویسی و گروه کنترل، در زمینه‌ی درک‌مطلب تفاوت معنادار است ولی بین گروه علامت‌گذاری و حاشیه‌نویسی، نقشه مفهومی و گروه کنترل تفاوت معناداری وجود نداشت. استفاده از راهبردهای یادگیری سرعت یادگیری را بهبود می بخشد و استفاده از خلاصه نویسی، درک مطلب دانش آموزان را افزایش می دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparing the effectiveness of note-taking, punctuation, annotation, and conceptual map on comprehension and learning speed females students

نویسندگان [English]

  • M Mirlohi 1
  • F Dortaj 2
1 Master of Educational Psychology, Allameh Tabatabai University
2 Professor, Department of Educational Psychology, Allameh Tabatabai University
چکیده [English]

The present study aimed at comparing the effectiveness of note-taking, punctuation, annotation, and conceptual map on comprehension and learning speed of high school second grade females. The research plan was experimental and pretest-posttest with control group. The statistical population included all high school second grade females in experimental sciences at the morning shift in Tehran in the academic year 2015-2016. A number of 60 students were selected by convenience sampling and each one was randomly assigned in different experimental and control groups. For data collection, the experimental texts, a researcher-made comprehension questionnaire, and timer were used. SPSS16 software and multivariate analysis of variance analysis were used for data analysis. The findings indicated a significant difference between the means of experimental and control groups in terms of learning speed (P<0.05). However, there was no significant difference between the learning speed of experimental groups (note-taking, punctuation, annotation, and conceptual map (P>0/05). A significant difference was found between the note-taking group and the control group in terms of comprehension while there was no significant difference between the punctuation group, annotation group, conceptual map, and control group. Using the learning strategies increases the learning speed and note-taking enhances the comprehension among the students.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Note-taking
  • Punctuation
  • Annotation
  • Conceptual map
  • comprehension
  • Learnings peed
جنیدی، مائده ( 1386). بررسی تأثیر راهبرد نقشه‌ی مفهومی بر میزان یادگیری و یادداری مفاهیم درس زیست‌شناسی سال دوم تجربی دبیرستان‌های دخترانه‌ی شهر بابل، پایان‌نامه‌ی کارشناسی‌ارشد. دانشکده‌ی علوم‌تربیتی و روان‌شناسی. دانشگاه علامه طباطبایی.
رضایی، اکبر و کرمانی­زاده، رکسانا. (1394). تأثیر آموزش متقابل بر بهبود درک مطلب و خواندن دانش‌آموزان دختر نارساخوان. مجله ناتوانی­های یادگیری، 4(4)، 49-65.
سیف، علی‌اکبر(1387). روان‌شناسی پرورشی نوین: روان شناسی یادگیری و آموزش. تهران: دوران.
سیف، علی‌اکبر(1391). روش‌های یادگیری و مطالعه. تهران: دوران.
سیف، علی‌اکبر(1392). اندازه‌گیری، سنجش و ارزشیابی آموزشی. تهران: دوران.
کیان‌ارثی، فرحناز(1389). اثربخشی ساختار متون درسی، پیش‌سازمان‌دهنده و هدف‌های آموزشی بر میزان درک مطلب، سرعت یادگیری و نگرش دانشجویان به متن و آسیب‌شناسی کتاب‌های درسی رشته‌های روان‌شناسی و علوم‌تربیتی. پایان‌نامه‌ی دکترا. دانشکده‌ی علوم‌تربیتی و روان‌شناسی. دانشگاه علامه‌طباطبائی.
محرابی پری، سحر(1390). تأثیر آموزش با نقشه‌ی مفهومی دیجیتال بر پیامدهای شناختی، عاطفی و راهبردهای یادگیری درس زمین‌شناسی دانش‌آموزان دختر سال سوم متوسطه‌ی شهر سمنان. پایان‌نامه‌ی کارشناسی‌ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی. واحد تبریز.
محمودی، هیوا؛ عبداله­زاده، حسن و رحمتی، ملیحه. (1398). اثربخشی تلفیق روش یکپارچگی حسی و آموزش مستقیم درک مطلب بر تقویت حافظه فعال و دامنه توجه دانش‌آموزان نارساخوان. مجله ناتوانی­های یادگیری، 9(1)، 116-137.
مصرآبادی، جواد (1380). اثربخشی آموزش راهبردهای یادگیری (شناختی و فراشناختی) بر سرعت خواندن، یادداری و درک مطلب در متون مختلف. رساله‌ی دکتری. دانشکده‌ی علوم‌تربیتی و روان‌شناسی. دانشگاه علامه طباطبایی.
مصرآبادی، جواد، استوار، نگار (1388). اثربخشی نقشه‌ی مفهومی بر پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دردروس زیست شناسی، روان‌شناسی و فیزیک. نشریه اندیشه‌های نوین تربیتی، 5 (1)، 93-114.
Aryadoust, V. (2019). A Review of Comprehension Subskills: A Scientometrics Perspective. Journal Pre-proof, 3-46.
Cadiz, J., J. Gupta, A., & Grudin, J. (2000). Using Web annotations for asynchronous collaboration around documents. Proceedings of the 2000 ACM conference on Computer supported cooperative work.
Cartwright, K. B., Coppage, E. A., Lane, A. B., Singleton, T., Marshall, T. R., & Bentivegna, C. (2017). Cognitive flexibility deficits in children with specific reading comprehension difficulties. Contemporary Educational Psychology, 50, 33-44.‏
Chang, A. (2010). The effect of a timed reading activity on EFL Learners: Speed, Comprehension, and perceptions. Reading in a Foreign Language, 22(2), 284-303.‏
Cole, T.W., & Han, M( 2011). The open annotation collaboration phase 1: Towards a shared, interperable data model for scholarly annotation. Journal of the Chicago Colloquium on Digital Humanities and Computer Science,1(3).
Daley, B. J., Conceição, S., Mina, L., Altman, B. A., Baldor, M., & Brown, J. (2008). Advancing concept map research: a review of 2004 and 2006 CMC research.‏
Darling-Hammond, L., Flook, L., Cook-Harvey, C., Barron, B., & Osher, D. (2020). Implications for educational practice of the science of learning and development. Applied Developmental Science, 24(2), 97-140.
Denton, C., Bryan, D., Wexler, J., Reed, D., & Vaughn, S. (2007). Efiective Instruction for Middle School Students with Reading Difficulties. Texas: The Meadows Foundation.‏
Desmontils, E., Jacquin, C., & Simon, L. (2004). Dinosys: An annotation tool for Web-based learning. Advances in Web-Based Learning–ICWL, 59–66.
Freeman, F. A. (2004). The power and benefits of concept mapping: measuring use, usefulness, ease of use, and satisfaction. International Journal of Science Education, 26,151-169.
Freeman, F. A.( 2004). The power and benefits of concept mapping: measuring use, usefulness, ease of use, and satisfaction. International Journal of Science Education, 26,151-169.
Hsu, L, L. (2004). Developing concept maps from problem-basedlearning scenario discussions. J AdvNurs, 48(5), 510-8.
Huang, M. Y., Tu, H. Y., Wang, W. Y., Chen, J. F., Yu, Y. T., & Chou, C. C. (2017). Effects of cooperative learning and concept mapping intervention on critical thinking and basketball skills in elementary school. Thinking Skills and Creativity, 23, 207-216.‏
Johnson, T. E., Archibald, T. N., &Tenenbaum, G. (2010). Individual and team annotation effects on students’ reading comprehension, critical thinking, and meta-cognitive skills. Computers in Human Behavior, 26(6), 1496–1507.
Jonassen, D. H. (1996). Computers in the classroom: Mind tools for critical thinking.Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, Inc.
Khoshsima, H., & Rezaeian Tiyar, F. (2014). The effect of summarizing strategy on reading comprehension of Iranian intermediate EFL learners. International Journal of Language and Linguistics, 2(3), 134-139.‏
Kinchin, I. M., Hay, D. B., & Adams, A. (2000). How a qualitative approach to concept map analysis can be used to aid learning by illustrating patterns of conceptual development. Educational Research, 42(1), 43-57.‏
Kostovich, C. T., Poradzisz, M., Wood, K., & O’Brien, K. L. (2007). Learning style preference and student aptitude for concept maps. Journal of Nursing Education, 46(5), 225-231.‏
Krajcik, J. (2011). Learning progressions provide road maps for the development and validity of assessments and curriculum materials. Measurement: Interdisciplinary Research & Perspective, 9(2-3), 155-158.‏
Laight, D. W. (2004). Attitudes to concept maps as a teaching/learning activity in undergraduate health professional education: influence of preferred learning style. Medical Teacher, 26(3), 229-233.‏
Leopold, C., & Leutner, D. (2012). Science text comprehension: Drawing, main idea selection, and summarizing as learning strategies. Learning and Instruction, 22(1), 16-26.
Leopold,C., Sumfleth, E., Leutner, D. (2013). Learning with summaries: Effects of representation mode and type of learning activity on comprehension and transfer. Learning and Instruction, 27, 40-49.
Liu, P. L., Chen, C. J., & Chang, Y. J. (2010). Effects of a computer-assisted concept mapping learning strategy on EFL college students’ English reading comprehension. Computers & Education, 54(2), 436-445.‏
Mahmoodi, H., Abdollahzadeh, H., & Rahmati, M. (2019). Effectiveness of integrating Sensory Integration method and direct reading comprehension training on promoting the working memory and attention span in students with dyslexia. Journal of Learning Disabilities, 9(1), 116-137. (Persian)
Mayer, R., E.( 2001). Multimedia Learning. United Kingdom: Cambridge University Press.
Nesbit, J.C., adesope,O.O.( 2011). Learning from animated concept maps with concurrent audio narration. Journal of Experimental Education, 79( 2), 209-230.
Novak, E., Razzouk, R., & Johnson, T. E. (2012). The educational use of social annotation tools in higher education: A literature review. Internet and Higher Education, 15(1), 39–49.
Redford, J. S., Thiede, K. W., Wiley, J., & Griffin, T. D. (2012). Concept mapping improves metacomprehension accuracy among 7th graders. Learning and Instruction, 22(4), 262-270.‏
Redford, J. S., Thiede, K.W., Wiley, J., Griffin, T.D. (2012). Concept mapping improves meta-comprehension accuracy among 7th graders. Learning and Instruction, 22(4), 262-270.
Rendas, A. B., Fonseca, M., & Pinto, P. R. (2006). Toward meaningful learning in undergraduate medical education using concept maps in a PBL pathophysiology course. Advances in Physiology Education, 30(1), 23-29.
Rezaei, A., & Kermanizadeh, R. (2015). The effect of reciprocal teaching on comprehension and reading improvement in fifth grades of elementary female students with dyslexia. Journal of Learning Disabilities, 4(4), 49- 65. (Persian)
Robert, C. A. (2009). Annotation for knowledge sharing in a collaborativeenvironment. Journal of Knowledge Management, 13, 111–119.
Soleimani, Hassan & Nabizadeh, Fatemeh (2012). The effect of  learner constructed, Fill in the map concept map Technique, and Summarizing Strategy on Iranian Per-university Students' Reading Comprehension. Department of Applied Linguistics, Payame Noor University, Tehran, Iran.
Stagliano, C., & Boon, R. T. (2009). The effects of a story-mapping procedure to improve the comprehension skills of expository text passages for elementary students with learning disabilities. Learning Disabilities: A Contemporary Journal, 7(2), 35-58.‏
Su, S. Y., Yang, J. H., Hwang, W. Y., & Zhang, J. (2010). A web 2.0-based collaborative annotation system for enhancing knowledge sharing in collaborative learningenvironments. Computers & Education, 55, 752–76.
Tzeng, J. Y. (2009). The impact of general and specific performance and self-efficacy on learning with computer-based concept mapping. Computers in Human Behavior, 25(4), 989-996.‏
Van Boxtel, C., van der Linden, J., Roelofs, E., & Erkens, G. (2002). Collaborative concept mapping: Provoking and supporting meaningful discourse. Theory into practice, 41(1), 40-46.‏
Wolfe, J. (2008). Annotation technologies: A software and research review. Computer and Composition ,19(4), 471-97.
Wu, P. H., Hwang, G. J., Milrad, M., Ke, H. R., Huang, Y. M. (2012). An innovative concept map approach for improving students' learning performance with an instant feedback mechanism. British Journal of Educational Technology, 43(2), 217-232.
Xie, Y., Sharma, P. (2011). Exploring evidence of reflective thinking in student artifacts of blogging-mapping tool: A design-based research approach, instructional science: An International Journal of the Learning Sciences, 39( 5) 695-719.
Zele, E.V. (2004).Improving the usefulness of concept maps as a research tool for science education. International Journal of Science, 26, 1043-1064.
Ziai, R. (2014). Focus annotation in reading comprehension data Ramon Ziai detmar meurers sonderforschungsbereich 833 Eberhard Karls Universitat T ubingen. Law VIII the 8th linguistic annotation workshop in conjunction with COLING, 2014 proceedings of the Workshop August 23-24, 2014 Dublin, Ireland.