ارزیابی شایستگی معلمان در آموزش ابتدایی: چالش‌ها و راهکارهای نوین با بهره‌گیری از فناوری‌های دیجیتال

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم تربیتی دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 دانش آموخته دکترای رشته مدیریت آموزشی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

چکیده

هدف: آموزش ابتدایی به‌عنوان بنیان یادگیری مادام‌العمر، به شایستگی معلمان وابسته است اما ارزیابی شایستگی‌ها نیازمند بازنگری و رویکردهای نوین است. هدف این پژوهش تحلیل چالش‌های ارزیابی شایستگی معلمان ابتدایی و ارائه راهکارهای نوین برای بهبود فرآیندهای ارزیابی با بهره‌گیری از فناوری‌های دیجیتال بود.
روش‌ها: پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد و داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۷ مشارکت‌کننده (معلمان ابتدایی با حداقل پنج سال تجربه تدریس از مناطق شهری و روستایی) در استان تهران، با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند، گردآوری شدند.
یافته‌ها: تحلیل داده‌ها منجر به استخراج ۱۹۸ کد باز و شناسایی سه مضمون اصلی شامل چالش‌های ارزیابی شایستگی (عدم شفافیت معیارها، کمبود بازخورد سازنده، نابرابری منطقه‌ای)، نیازهای معلمان (آموزش استانداردهای ارزیابی، بازخورد مداوم، ابزارهای دیجیتال)، و راهکارهای نوین (آموزش‌های تعاملی، سیاست‌گذاری شفاف، ادغام فناوری در ارزیابی) شد. الگوی پیشنهادی شامل چارچوبی یکپارچه برای ارزیابی شایستگی معلمان ابتدایی با تأکید بر فناوری‌های دیجیتال، آموزش‌های تعاملی و سیاست‌گذاری شفاف طراحی شد. یافته‌ها نشان می‌دهند که چالش‌های شناسایی‌شده، مانند عدم شفافیت و نابرابری منطقه‌ای، مانع اثربخشی ارزیابی‌ها هستند و استفاده از فناوری‌های دیجیتال و سیاست‌گذاری شفاف می‌تواند به بهبود فرآیند ارزیابی کمک کند.
نتیجه‌گیری: پیشنهاد می‌شود وزارت آموزش و پرورش برنامه‌های آموزشی مبتنی بر فناوری و سیاست‌های شفاف را برای حمایت از توسعه حرفه‌ای معلمان اجرا کند. این پژوهش زمینه‌ساز تحقیقات آینده در زمینه ارزیابی دیجیتال در نظام‌های آموزشی در حال توسعه است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Assessing Teacher Competence in Primary Education: Challenges and Innovative Solutions through Digital Technologies

نویسندگان [English]

  • Mehdi Salehi 1
  • zohreh ebrahimi 2
1 Educational sciences, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran
2 educational management PhD Graduate, university of Alame Tabatabayi, Tehran, Iran
چکیده [English]

Purpose: Primary education, as the foundation of lifelong learning, relies heavily on teacher competence; however, the assessment of teacher competencies requires revision and the adoption of innovative approaches. This study aimed to analyze the challenges in evaluating primary school teachers’ competencies and to propose modern solutions to improve evaluation processes through the use of digital technologies.
Methods: This qualitative research employed a thematic analysis approach. Data were collected through semi-structured interviews with 17 participants (primary school teachers with at least five years of teaching experience from urban and rural areas of Tehran Province), using purposive sampling.
Results: Data analysis resulted in 198 open codes and identified three main themes: challenges in competency assessment (lack of transparent criteria, insufficient constructive feedback, regional inequality), teachers’ needs (training on evaluation standards, continuous feedback, digital tools), and innovative solutions (interactive training, transparent policymaking, integration of technology in assessment). The proposed model presents a unified framework for evaluating primary teachers’ competencies emphasizing digital technologies, interactive training, and transparent policies. The findings suggest that identified challenges such as lack of transparency and regional disparities hinder the effectiveness of assessments, while the incorporation of digital technologies and clear policies can enhance evaluation processes.
Conclusion: It is recommended that the Ministry of Education implement technology-based training programs and transparent policies to support teachers’ professional development. This study provides a foundation for future research on digital assessment within developing educational systems.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Teacher Competency Assessment
  • Primary School Teachers
  • Digital Technology
  • Interactive Learning
  • Educational Quality

مراجع

پورجمشیدی، م. (1403). ارزیابی میزان به کارگیری فناوری توسط معلمان در آموزش الکترونیکی در مدارس ابتدایی بر اساس استانداردهای بین المللی فناوری در آموزش(ISTE). رویکردهای نوین آموزشی، 19(1)، 129- 148 doi: 10.22108/nea.2024.141080.2018
عبادی، م.، روشنی خیاوی، ع.، کاظمی، س.، عینی، س.، و رضایی ملاجق، ر. (1400). اعتیاد به فضای مجازی در دانش‌آموزان : نقش پیش بین ازخودبیگانگی تحصیلی و آشفتگی-روانشناختی. روان شناسی مدرسه و آموزشگاه، 10(2)، 85-102. doi: 10.22098/jsp.2021.1249
فتحی، م.، سادی‌پور، ا.، ابراهیمی‌قوام، ص.، و دلاور، ع. (۱۴۰۲). شناسایی ابعاد و مولفه‌های شایستگی حرفه‌ای معلمان و ارائه یک مدل مفهومی در سطح جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه تعلیم و تربیت اسلامی، ۱۸(۴۶)، ۱۲۵-۱۴۶. doi: 10.30471/edu.2023.9191.2725
میکائیلی، ن.، سلمانی، ع. و شارعی، آ. (1402). تأثیر آموزش مهارت‌های ارتباطی بر انسجام / سازش‌یافتگی خانواده و راهبردهای مقابله‌ای در والدین دانش‌آموزان دختر دارای ناتوانی‌های یادگیری. ناتوانی‌های یادگیری، 13(1)، 42-56.                [Doi:10.22098/jld.2023.13976.2126]
نریمانی، م.، سلمانی، ع. و شارعی، آ. (1404). اثربخشی آموزش مهارت‌های ارتباط مؤثر بر امیدواری تحصیلی و بهزیستی روان‌شناختی در دانش‌آموزان مستعد رفتارهای پرخطر. روان شناسی مدرسه و آموزشگاه، 14(1)، 82-95.            [Doi:10.22098/jsp.2025.16465.6043]
Adawiah, R. (2023). Teacher’s constraints and challenges in implementing student attitude assessment in junior high school. Open Education Studies, 5(1), 20220204. DOI:10.1515/edu-2022-0204.
Al Maktoum, S. B., & Al Kaabi, A. M. (2024). Exploring teachers’ experiences within the teacher evaluation process: A qualitative multi-case study. Cogent Education, 11(1), 2287931.‏  DOI:10.1080/2331186X.2023.2287931
Antonopoulou, H., Matzavinou, P., Giannoukou, I., & Halkiopoulos, C. (2025). Teachers' digital leadership and competencies in primary education: A Cross-Sectional behavioral study. Education Sciences, 15(2). DOI:10.3390/educsci15020215
Braun, V., & Clarke, V. (2019). Reflecting on reflexive thematic analysis. Qualitative Research in Sport, Exercise and Health, 11(4), 589–597. DOI:10.1080/2159676X.2019.1628806
Ceallaigh, T. Ó., & Connolly, C. (2024). Navigating transformative assessment and feedback in teacher education: unveiling challenges and innovative practices. European Journal of Teacher Education, 47(2), 197-203.‏ DOI:10.1080/02619768.2024.2352816
Danielson, C. (2013). The framework for teaching evaluation instrument.
Dursun, F., & Aykan, A. (2025). Exploring teachers’ narratives: Challenges and strategies for enhancing the teaching process. SAGE Open, 15(1), 21582440251332557.‏ DOI:10.1177/21582440251332557
Ebadi, M., Roshani Khiavi, A., Kazemi, S., Eyni, S., & Rezayi, R. (2021). Cyberspace addiction in students: The predictive role of academic alienation and psychological distress. Journal of School Psychology, 10(2), 85-102. [Persian] DOI: 10.22098/jsp.2021.1249
Fathi, M., Sadipour, E., Ebrahimiqavam, S., & Delavar, A. (2023). Identifying dimensions and components of teachers' professional competence and presenting a conceptual model in the context of the Islamic Republic of Iran. Islamic Education Quarterly, 18(46), 125-146. [Persian] DOI: 10.30471/edu.2023.9191.2725.
González-Fernández, R., Ruiz-Cabezas, A., Domínguez, M. C. M., Subía-Álava, A. B., & Salazar, J. L. D. (2024). Teachers’ teaching and professional competences assessment. Evaluation and Program Planning, 103, 102396.‏ DOI:10.1016/j.evalprogplan.2023.102396
Huong, T. T., Vy, P. N. T., & Hao, P. N. (2025). Teacher educators' challenges in training pre-service primary school teachers for competency-based primary education. Pakistan Journal of Life & Social Sciences, 23(1). DOI: 10.57239/PJLSS-2025-23.1.00350
Johnson, L., Adams Becker, S., Estrada, V., & Freeman, A. (2023). NMC Horizon Report: 2023 Higher Education Edition. EDUCAUSE.
Joshi, D. R., Khanal, J., & Chapai, K. P. S. (2025). Navigating the impact of the pandemic on teacher competencies: A comparative analysis across economic contexts using pre-and post-COVID-19 PISA data. Social Sciences & Humanities Open, 11, 101359.‏ DOI:10.1016/j.ssaho.2025.101359
Marzano, R. J. (2007). The art and science of teaching: A comprehensive framework for effective instruction. ASCD. ISBN: 978-1-4166-0571-3
Mikaeili, N., Salmani, A. & Sharei, A. (2023). The effect of communication skills training on family adaptability / cohesion and coping strategies in parents of female students with learning disabilities. Journal of Learning Disabilities, 13(1), 42-56. [Persian] [Doi:10.22098/jld.2023.13976.2126]
Mpofu, J., & Sefotho, M. M. (2024). Challenges of competency-based curriculum in teaching learners with learning disabilities. African Journal of Disability, 13, 1268.‏ https://hdl.handle.net/10520/ejc-ajdis_v13_n1_a1268.
Narimani, M., Salmani, A. & Sharei, A. (2025). The effectiveness of effective communication skills training on academic hope and psychological well-being in students prone to high-risk behaviors. Journal of School Psychology, 14(1), 82-95. [Persian] [Doi:10.22098/jsp.2025.16465.6043]
National Center on Intensive Intervention. (2024). Assessing 21st century competencies: A report. Retrieved from https://www.nciea.org/wpcontent/uploads/2024/12/Assessing21stCenturyCompetencies-Report-FINAL.pdf (ERIC link: ED650123)
OECD. (2025). Future of education and skills 2030/2040. OECD Publishing. DOI:10.1787/future-education-skills-2030
OECD. (2025). Section 5: Teacher competencies for navigating complexities. OECD Publishing. DOI:10.1787/section_5a
Pérez-Sanagustín, M., Kotorov, I., Teixeira, A., Mansilla, F., Broisin, J., Alario-Hoyos, C., Jerez, Ó., Teixeira Pinto, M. d. C., García, B., Delgado Kloos, C., Morales, M., Solarte, M., Oliva-Córdova, L. M., & Gonzalez Lopez, A. H. (2022). A competency framework for teaching and learning innovation centers for the 21st century: Anticipating the post-COVID-19 age. Electronics, 11(3), 413. DOI:10.3390/electronics11030413
Ponomariovienė, J., Jakavonytė-Staškuvienė, D., & Torterat, F. (2025). Implementing competency-based education through the personalized monitoring of primary students’ progress and assessment. Education Sciences, 15(2), 252. DOI:10.3390/educsci15020252
Pourjamshidi, M. (2024). Evaluating the integration of technology by teachers in e-education in elementary schools based on the international standards for technology in education (ISTE). New Educational Approaches, 19(1), 129-148. [Persian] DOI:10.22108/nea.2024.141080.2018
Sanz-Ponce, R., López-Luján, E., Serrano-Sarmiento, Á., & Giménez-Beut, J. A. (2023). Emotional competences of primary education teachers: A need in school post COVID-19. European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education, 13(10), 1961-1985. DOI:10.3390/ejihpe13100141
Suar, G. B., Behera, R. R., Rout, R. K., Patra, S., Panda, P., & Sethi, P. (2025). English language and pedagogical competency of prospective English teachers: insights and challenges from teacher education institutes in Odisha, India. In Frontiers in Education, 10, 1517466. DOI:10.3389/feduc.2025.1517466
Tzafilkou, K., Perifanou, M., & Economides, A. A. (2023). Assessing teachers’ digital competence in primary and secondary education: Applying a new instrument to integrate pedagogical and professional elements for digital education. Education and Information Technologies, 28(12), 16017-16040.‏ DOI:10.1007/s10639-023-11848-9
روان شناسی مدرسه و آموزشگاه
دوره 14، شماره 4
دی 1404
صفحه 63-50

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار