اثربخشی درمان فشردۀ راه‌حل‌محور بر امید به زندگی و نیازهای بین فردی در دانش‌آموزان دارای افکار خودکشی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

چکیده

هدف: این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی درمان فشردۀ راه‌حل‌محور بر امید به زندگی و نیازهای بین‌فردی دانش‌آموزان دارای افکار خودکشی انجام شد.
مواد و روش‌ها: این مطالعه از نوع کاربردی و به روش آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان دوره متوسطه اول و دوم دارای افکار خودکشی در سال تحصیلی 1403-1404 در اردبیل بود که به مراکز مشاوره آموزش و پرورش مراجعه کردند. از این جامعه، 30 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه 15 نفره (آزمایش و کنترل) تقسیم شدند. هر دو گروه در پیش‌آزمون به مقیاس امید به زندگی اشنایدر و پرسشنامه نیازهای بین‌فردی پاسخ دادند. گروه آزمایش طی 8 جلسه 45 دقیقه‌ای (هفتگی) درمان فشردۀ راه‌حل‌محور دریافت کرد، درحالی‌که گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. پس از درمان، هر دو گروه در پس‌آزمون به همان مقیاس‌ها و پرسشنامه پاسخ دادند. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS 27 و تحلیل کوواریانس چندمتغیری تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که میانگین نمرات امید به زندگی و نیازهای بین‌فردی در گروه آزمایش پس از درمان، در مقایسه با گروه کنترل، به‌صورت معنی‌دار افزایش یافت (01/0p <).
نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌های حاصل از این پژوهش، می‌توان اظهار داشت که درمان فشردۀ راه‌حل محور بر امید به زندگی و نیازهای بین فردی دانش‌آموزان دارای افکار خودکشی مؤثر می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Solution-Focused Brief Therapy on Life Expectancy and Interpersonal Needs in Students with Suicidal Ideation

نویسندگان [English]

  • Mohammadreza Yaghubi
  • Mohammad Narimani
  • Sajjad Basharpour
Department of Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
چکیده [English]

Objective: This study aimed to investigate the effectiveness of intensive solution-focused therapy on life expectancy and interpersonal needs in students with suicidal thoughts.
Materials and Methods: This applied study used an experimental design with a pre-test and post-test, including a control group. The statistical population consisted of all secondary school students (first and second cycles) with suicidal thoughts in Ardabil during the 2024-2025 academic year who referred to educational counseling centers. From this population, 30 individuals were purposively selected and randomly assigned to two groups of 15 (experimental and control). Both groups completed the Schneider Hope Scale and the Interpersonal Needs Questionnaire as a pre-test. The experimental group received intensive solution-focused therapy in 8 individual 45-minute sessions (weekly), while the control group received no intervention. After the treatment, both groups completed the same scales as a post-test. Data were analyzed using SPSS 27 and multivariate analysis of covariance.
Findings: The results showed a significant difference in the mean scores of life expectancy and interpersonal needs between the experimental and control groups. After the intervention, the experimental group’s scores significantly increased compared to the control group (p<0.01).
Conclusion: Intensive solution-focused therapy is effective in improving life expectancy and interpersonal needs in students with suicidal thoughts.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Solution-Focused Brief Therapy
  • Life expectancy
  • Interpersonal Needs
  • Students
  • Suicidal Ideation

مراجع

تنهای رشوانلو، ف.، امینی،  ن.، شعاع کاظمی، م. (1402). ساختار عاملی و تغییرناپذیری جنسیتی پرسشنامه نیازهای بین فردی (INQ-15). رویش روان شناسی، 12(9)، 65-74.[URL: http://frooyesh.ir/article-1-4732-fa.html]
سلطانی، م.، نریمانی، م.، و موسی زاده، ت . (1403). بررسی اثر بخشی آموزش راهبرد های خود تعلیمی کلامی بر سازگاری اجتماعی و هماهنگی دیداری حرکتی دانش‌آموزان دارای ناتوانی‌های یادگیری. ناتوانی‌های یادگیری، 14(2)، 1-11. [DOI: 10.22098/jld.2023.13578.2120]
سلمانی، ع.، روشنی خیاوی، ح. و اسماعیلی، ز. (1402). بررسی اثربخشی شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر اشتیاق تحصیلی و سازگاری اجتماعی دانش‌آموزان دارای اضطراب اجتماعی. روان‌شناسی مدرسه و آموزشگاه، 12(1)، 46-61.   [Doi:10.22098/jsp.2023.11287.5362]
کیانی، ا. ر.، احمدبوکانی، س.، نجفی، ن.، کرجی، ز. (1398). اعتباریابی و ویژگی های روان سنجی پرسشنامه نیازهای بین فردی در دانشجویان. مجله پژوهش های علوم شناختی و رفتاری، 9(2)، 65-78.  [DOI: 10.22108/cbs.2021.125926.1467]
نریمانی، م.، سلمانی، ع. و شارعی، آ. (1404). اثربخشی آموزش مهارت‌های ارتباط مؤثر بر امیدواری تحصیلی و بهزیستی روان‌شناختی در دانش‌آموزان مستعد رفتارهای پرخطر. روان‌شناسی مدرسه و آموزشگاه، 14(1)، 95-82..          [Doi:10.22098/jsp.2025.16465.6043]
نریمانی، م.، و صادقزاده بلیل، ن. (1403). مقایسه سبک های تفکر و بهزیستی تحصیلی در دانش‌آموزان با و بدون ناتوانی یادگیری. ناتوانی های یادگیری، 14(1)، 74-66. [DOI: 10.22098/jld.2024.14819.2159]
نصیری، ح.، و جوکار، ب. (1387). معناداری زندگی, امید, رضایت از زندگی و سلامت روان در زنان (گروهی از زنان شاغل فرهنگی). زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، 6(2)، 157-176. [URL: https://jwdp.ut.ac.ir/article_27413_4329.html]
Alexander, E. S., & Onwuegbuzie, A. J. (2007). Academic procrastination and the role of hope as a coping strategy. Personality and Individual Differences, 42(7), 1301-1310.  [DOI: 10.1016/j.paid.2006.10.008 ]
Bakken, V., Lydersen, S., Skokauskas, N., Sund, A. M., & Kaasbøll, J. (2025). Protective factors for suicidal ideation and suicide attempts in adolescence: a longitudinal population-based cohort study examining sex differences. BMC Psychiatry, 25, 106.   [DOI:10.1186/s12888-025-06552-6 ]
Conrad, K., Forkmann, T., Schreiber, D., Teismann, T., Glaesmer, H., Spangenberg, L., ... & Höller, I. (2023). Understanding suicidal ideation–a network analysis of the Interpersonal Needs Questionnaire. Plos one, 18(11), e0293026. [DOI: 10.1371/journal.pone.0293026 ]
De Shazer, S., Berg, I. K., Lipchik, E. V. E., Nunnally, E., Molnar, A., Gingerich, W., & Weiner‐Davis, M. (1986). Brief therapy: Focused solution development. Family Process, 25(2), 207-221. [DOI: 10.1111/j.1545-5300.1986.00207.x ]
De Shazer, S., Dolan, Y., Korman, H., Trepper, T., McCollum, E., & Berg, I. K. 2021. More than miracles: The state of the art of solution-focused brief therapy. Routledge.  [DOI: 10.4324/9781003125600 ]
Dubé, G., Legault, R., Dorfman, A., Stolle, D., Pelletier-Dumas, M., de la Sablonnière, R., & Lacourse, É. (2024). Evidence of higher suicidal ideation among young adults in Canada during the COVID-19 pandemic. Scientific Reports, 14(1), 18315. [DOI: 10.1038/s41598-024-68823-8 ]
Franklin, J. C., Ribeiro, J. D., Fox, K. R., Bentley, K. H., Kleiman, E. M., Huang, X., ... & Nock, M. K. (2017). Risk factors for suicidal thoughts and behaviors: A meta-analysis of 50 years of research. Psychological Bulletin, 143(2), 187. [DOI: 10.1037/bul0000084 ]
Gall, M., Borg, W., & Gall, J. (2016). Quantitative and qualitative research methods in educational sciences and psychology. Translated by Ahmad Reza Nasr, et al, 1398(11).  [DOI:10.5296/ije.v2i2.446 ]
Ghobary, B., Lavasani, M., & Rahimi, H. (2007). Hope, purpos in life, and mental health in college students. International. Journal of the Humanisties, 5(5), 127-132. [URL: cir.nii.ac.jp/crid/1372260173469828359]
Iveson, C. (1995). Solution-focused brief therapy. Health Vistor, 68, 236-236. [URL: solutions-centre.org/pdf/APT-2002-Iveson-149-56.pdf ]
Iveson, C. (2002). Solution-focused brief therapy. Advances in Psychiatric Treatment, 8(2), 149-156. ‏ [DOI:10.1192/apt.8.2.149]
Joiner Jr, T. E., Van Orden, K. A., Witte, T. K., Selby, E. A., Ribeiro, J. D., Lewis, R., & Rudd, M. D. (2009). Main predictions of the interpersonal–psychological theory of suicidal behavior: Empirical tests in two samples of young adults. Journal of Abnormal Psychology, 118(3), 634.  [DOI: 10.1037/a0016500]
Kapadia, F. (2024). Life Expectancy in the United States: A Public Health of Consequence, June 2024. American Journal of Public Health, 114(6), 556-558. [DOI: 10.2105/AJPH.2024.307677 ]
Kiani, A. R., Ahmad Boukani, S., Najafi, N., & Karaji, Z. (2019). Validation and psychometric properties of the Interpersonal Needs Questionnaire in Students. Journal of Cognitive and Behavioral Sciences Research, 9(2), 65-78. (Persian)    [DOI: 10.22108/cbs.2021.125926.1467]
Kyron, M. J., Hooke, G. R., & Page, A. C. (2018). Daily assessment of interpersonal factors to predict suicidal ideation and non-suicidal self-injury in psychiatric inpatients. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 86(6), 556. research-repository.uwa.edu.au/files/35165449/Full_text.pdf
Lu, J., Jin, Y., Liang, S., Wang, Q., Li, X., & Li, T. (2024). Risk factors and their association network for young adults’ suicidality: a cross-sectional study. BMC Public Health, 24(1), 1378. [DOI:10.1186/s12889-024-18860-9 ]
Mitchell, S. M., Brown, S. L., Roush, J. F., Tucker, R. P., Cukrowicz, K. C., & Joiner, T. E. (2020). The Interpersonal Needs Questionnaire: Statistical considerations for improved clinical application. Assessment, 27(3), 621-637. [DOI:10.1177/1073191118824660 ]
Narimani, M., Salmani, A. & Sharei, A. (2025). The effectiveness of effective communication skills training on academic hope and psychological well-being in students prone to high-risk behaviors. Journal of School Psychology, 14(1), 82-95. [Doi:10.22098/jsp.2025.16465.6043]
Narimani, M., & Sadeghzadeh Belil, N. (2024). Comparison of thinking styles and academic well-being in students with and without learning disabilities. Journal of Learning Disabilities, 14(1), 74-66. (Persian) [DOI: 10.22098/jld.2024.14819.2159]
Nasiri, H.,  & Jokar, B. (2008). Meaningfulness of life, hope, life satisfaction and mental health in women (a group of culturally employed women). Women in Development and Politics (Women's Research), 6(2), 157-176. (Persian) [URL: https://jwdp.ut.ac.ir/article_27413_4329.html]
Paiyzkhan, S. (2024). Life expectancy trends: insights from recent health data. Journal Public Health Policy Plan, 8(3), 235. [DOI: 10.1111/j.1728-4457.2006.00106.x ]
Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., & Podsakoff, N. P. (2012). Sources of method bias in social science research and recommendations on how to control it. Annual Review of Psychology, 63(1), 539-569. [DOI: 10.1146/annurev-psych-120710-100452 ]
Posick, C., & Zimmerman, G. M. (2022). Examining the effects of life expectancy and expectations for future health on adolescent suicidal behavior. Deviant Behavior, 43(4), 432-446. [DOI:10.1080/01639625.2020.1803024 ]
Roser, M. (2024). It’s not just about child mortality, life expectancy increased at all ages. Our World in Data. ourworldindata.org/its-not-just-about-child-mortality-life-expectancy-improved-at-all-ages?ss_ad_code=m_sp_coop#article-citation
Salmani, A., Roshani Khiavi, H. & Esmaeili, Z. (2023). Investigating the effectiveness of cognitive therapy based on mindfulness on academic enthusiasm and social adjustment of students with social anxiety. Journal of School Psychology, 12(1), 46-61. [Doi:10.22098/jsp.2023.11287.5362]
Shahsavar, Y., & Choudhury, A. (2025). Behavioral and social predictors of suicidal ideation and attempts among adolescents and young adults. PLOS Mental Health, 2(1), e0000221. [DOI: 10.1371/journal.pmen.0000221 ]
Slemp, G. R., Field, J. G., Ryan, R. M., Forner, V. W., Van den Broeck, A., & Lewis, K. J. (2024). Interpersonal supports for basic psychological needs and their relations with motivation, well-being, and performance: A meta-analysis. Journal of Personality and Social Psychology. [DOI: 10.1037/pspi0000459 ]
Snyder, C. R., & Lopez, S.J. (2007). Positive psychology: the scientific and practical explorations of human strengths. New York, sage publication Inc. perpus.univpancasila.ac.id/repository/EBUPT200950.pdf
Snyder, C. R., Harris, C., Anderson, J. R., Holleran, S. A., Irving, L. M., Sigmon, S. T., ... & Harney, P. (1991). The will and the ways: development and validation of an individual-differences measure of hope. Journal of Personality and Social Psychology, 60(4), 570. psycnet.apa.org/buy/1991-17270-001
Snyder, C. R., Ilardi, S. S., Cheavens, J., Michael, S. T., Yamhure, L., & Sympson, S. (2000). The role of hope in cognitive-behavior therapies. Cognitive therapy and Research, 24, 747-762. [DOI:10.1023/A:1005547730153]
Soltani, M. , Narimani, M., & Mousazadeh, T. (2025). Investigating the effectiveness of teaching verbal self-teaching strategies on social adaptation and visual motor coordination of students with learning disabilities. Journal of Learning Disabilities, 14(2), 1-11. (Persian) [DOI: 10.22098/jld.2023.13578.2120]
Tanhaye Reshvanloo, F., Amini, N., & ShoaKazemi, M. (2023). Factor structure and gender invariance of the interpersonal needs Questionnaire (INQ-15). Rooyesh. 12(9), 65-74. (Persian) [URL: frooyesh.ir/article-1-4732-fa.html ]
Van Orden, K. A., Cukrowicz, K. C., Witte, T. K., & Joiner Jr, T. E. (2012). Thwarted belongingness and perceived burdensomeness: construct validity and psychometric properties of the Interpersonal Needs Questionnaire. Psychological Assessment, 24(1), 197.  [DOI:10.1037/a0025358 ]
Wise, J. (2024). Global life expectancy to increase by almost five years by 2050, study predicts. [DOI:10.1136/bmj.q1126 ]
روان شناسی مدرسه و آموزشگاه
دوره 14، شماره 3
مهر 1404
صفحه 95-85

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار